Duurzaam ontwerp en de kunststofkringloop – waar staan we?

31 oktober 2015

In 2014 heeft Ilia Neudecker van FoxGloves advies een rapport uitgebracht voor het ketenakkoord kunststof kringloop, waarin is onderzocht hoe we ervoor kunnen zorgen dat er meer kunststof in de kringloop blijft. In de kringloop fungeren vele actoren, van inzameling en recycling via productontwerp tot maakindustrie, detailhandel en consument.

Duurzaam Ontwerp in de Kunststofketen – eindrapport Foxgloves advies 1 juli 2014

Onderzoek
Specifiek wordt in dit onderzoek de rol van de ontwerper belicht. Daarbij is antwoord gezocht op de volgende vragen:  ‘Wat weten ontwerpers van duurzaam ontwerp? Hoe passen ze het toe? Hoe werken ze samen in de keten? Welke belemmeringen ondervinden zij – en andere ketenactoren – bij het duurzaam ontwerpen, en meer specifiek bij het ontwerpen voor een gesloten kunststofkringloop?
Hoe kan gestimuleerd worden dat duurzaam ontwerp in de kunststofketen een grotere plaats in gaat nemen? Welke rol kan de overheid daarbij hebben?  En tot slot: welke partijen zijn geïnteresseerd en in de juiste positie om concrete vervolgstappen te nemen met het oog op de verwezenlijking van de doelen van het Ketenakkoord’.

Resultaat
Designers kunnen en moeten een belangrijkere rol spelen in vrijwel alle fasen van de productie- en consumptieketen, dus niet alleen in de fase van het productontwerp. Toenemend krijgen of nemen zij een rol bij het verbinden van verschillende partijen in de keten, bij het bevorderen van het gebruik van nieuwe materialen en technieken, bij het ontginnen van nieuwe consumentenmarkten en bij het ontwerpen van nieuwe businessmodellen. Niet in alle gevallen hebben zij echter de macht om zo ver te gaan als ze zouden willen, omdat zij afhankelijk zijn van de verkrijgbaarheid van goed gerecycled materiaal in voldoende consistente kwaliteit en continue aanvoer en van de bereidheid van de producent om mee te gaan in de innovatieve concepten.Tussen bedrijven in de keten is samenwerking essentieel. Ontwerpers, grondstofleveranciers, producenten hebben allemaal een stukje van de puzzel: kennis, macht en invloed om de keten te veranderen in duurzame richting. Het gaat dan om durf, risico nemen, kansen zien.

Om upcycling, remanufacturing, hergebruik en hoogwaardige recycling mogelijk maken en te bevorderen is meer en betere scheiding noodzakelijk. Er is in technisch opzicht steeds hoogwaardiger recycling mogelijk. Ook economisch gezien wordt gerecycled materiaal steeds beter inzetbaar. Het gaat nu om het opschalen van de markt voor gerecycled materiaal. In voldoende grote en homogene volumes kan het gerecycled materiaal steeds beter met virgin materiaal concurreren. Samenwerking tussen verschillende marktpartijen (afnemers) kan zorgen voor een groter volume. Transparantere informatie over secundaire materialen kan ook helpen om het gebruik van gerecycled materiaal te vergroten; beschikbare informatie kan breder worden gedeeld.De industrie kan en moet zelf ook het voortouw nemen en gezamenlijk tot afspraken komen hiervoor.

Dit rapport past naadloos aan op de vervolgactie, het ontwikkelen van Guidelins voor ontwerpen met kunststof recyclaat, die onlangs zijn gepubliceerd:  “Guidelines Ontwerpen met Kunststof Recyclaat”.